Bruine ratten en habitat management

Tips & advies over ongedierte

Bruine ratten en habitat management

Producten: ratten bestrijden, ratten in de tuin, rattenvangen

Met deze producten ben je snel van het ongedierte uit dit artikel af!

rattenklem - rattenval budget ongedierte bestrijden
Rattenklem - Rattenval - (Professionele kwaliteit)
3,25
Budget Ongedierte bestrijden rattenkist - rattenvoerdoos met 2 rattenklem
Professionele Rattenvoerdoos - Rattenkist met 2 klemmen
12,85
rattenvoerdoos-rattenkist-met-rattenklem-BOB
Professionele Rattenvoerdoos - Rattenkist met klem
8,99
rattenvoerdoos-rattenkist met lokmiddel
Professionele Rattenvoerdoos - compleet
12,95

Kenmerken van bruine ratten

Alternatieve naam voor de bruine rat: Rattus norvegicus
Kleur van bruine rat: Typisch bruingrijs aan de achterkant en grijs aan de onderkant
Lichaamstype: klein en gespierd
Ogen: kleine ogen
Oren: kleine oren
Staartlengte: ongeveer even groot als het lichaam of korter
Snuit: schuin

Geschiedenis van de bruine rat

De bruine ook wel rioolrat genaamd leeft sinds het begin van de 18e eeuw in Nederland en heel Europa. De bruine rat is via scheepvaart vanuit Rusland binnengebracht. De menselijke populatie is sinds die tijd aanzienlijk toegenomen en, niet verrassend, ook de rattenpopulatie, aangezien het een van de drie “commensale” knaagdieren in Nederland en Europa is.

Commensaal betekent letterlijk “leven van de tafel van de mens” en er is geen beter voorbeeld van een dier om ons te laten zien hoe we het voedsel dat we opslaan en verspillen kunnen aanpassen en exploiteren. Wanneer bruine ratten in contact komen met de mens, is ons eerste instinct om ongediertebestrijding bij ratten uit te voeren met weinig of geen kennis van wat we doen. 

Bruine ratten zijn nooit ver verwijderd van menselijke bewoning en hun leef- en werkomgeving, dus als je er onlangs een hebt gezien in of nabij je eigendom, dan is het waarschijnlijk dat hij in de buurt leeft en op zoek is naar voedsel, drinken en onderdak. Een bruine rat is in de meeste gevallen niet alleen, maar met meerdere exemplaren. Bruine Ratten leven zelden alleen, tenzij een jong mannetje heeft besloten een nieuwe kolonie te zoeken of te gaan stichten.

rat-eet-vogelvoer

Activiteit en gedrag van de bruine ratten

Ratten zijn voornamelijk nachtdieren en zijn minimaal actief overdag. De twee piekperiodes van activiteit volgen over het algemeen het begin van de duisternis en net voor zonsopgang en vallen samen met de periode van de grootste voedselconsumptie. Wanneer voedsel echter schaars is of wanneer de populaties dicht zijn en weinig worden gestoord, kunnen overdag ook ratten worden gezien. Hun voedingspatroon en andere activiteiten kunnen ook veranderen naargelang de lokale omstandigheden, en zullen bijvoorbeeld worden beïnvloed door ploegenarbeid in fabrieken of onregelmatigheden in de buurt.

Als voedsel en een schuilplaats goed ingeburgerd zijn, hebben bruine ratten de neiging om een ​​beperkt thuis bereik te hebben (gebied van normale beweging) en volgen ze regelmatige routes. Hun leefomgeving is meestal het kleinst wanneer ze in gebieden wonen zoals in de buurt van voedselwinkels, waar voedsel en dekking over het algemeen voldoende voorradig zijn.

Bruine ratten leven dichtbij hun voedselbron

Bruine Ratten hebben de neiging om indien mogelijk dicht bij hun voedselbron te leven, zodat overmatige dagelijkse bewegingen niet nodig zijn. Er worden echter regelmatige verplaatsingen van meer dan een kilometer geregistreerd op landbouwgrond, waarbij de ratten meestal in de beschutting van heggen hun holen en nesten hebben.

Rattenkolonies ontwikkelen zich meestal uit een paar of een enkele zwangere vrouw. De dieren in een kolonie zullen elkaar kunnen herkennen en zich sociaal met elkaar kunnen gedragen. Het territorium van een rattenkolonie is een gebied dat kleiner is dan het thuisgebied en wordt verdedigd door leden van die kolonie. Elke indringer in het gebied wordt krachtig afgeweerd en kan zelfs worden gedood. Verdedigbare gebieden zijn mogelijk de enige die met succes kunnen worden gebruikt voor het grootbrengen van jongen en kunnen de beperkende factor zijn voor de bevolkingsaantallen in een bepaald gebied.

Een dominantie structuur ontwikkelt zich naarmate de bevolkingsdichtheid toeneemt. Hooggeplaatste ratten bezetten gewoonlijk favoriete posities in de buurt van een voedselbron. Laaggeplaatste leden van een kolonie mogen alleen eten als de dominante bruine ratten inactief zijn, bijvoorbeeld bij daglicht. Mannelijke ratten zullen ook strijden om toegang te krijgen tot een ontvankelijk vrouwtje – de sterkere, krachtigere mannetjes die copuleren met het vrouwtje.

Bruine Ratten kunnen nog efficiënter fokken dan konijnen en grote plagen kunnen zich zeer snel ontwikkelen bij gunstige omstandigheden uit een enkel paar, en ze beginnen rond de 3 maanden oud met de voortplanting. Ratten kunnen gemiddeld 6-8 worpen per jaar produceren van ongeveer 6-11 ratten per worp. Deze worden gezoogd totdat ze 1 maand zijn.

Bij gunstige omstandigheden kan een rattenpopulatie explosief groeien

Voorwaarden die passen bij een snelle bevolkingsgroei, worden hieronder vermeld. Onder deze optimale omstandigheden kunnen bruine ratten het hele jaar door jongen krijgen. In minder gunstige habitats (leefomgeving) vindt de commensale fokkerij van de bruine rat voornamelijk plaats in de zomer en herfst.

Belangrijke voorwaarden voor een snelle bevolkingsgroei

  1. Gelijkmatige temperaturen
  2. Overtollig voer aanwezig 
  3. Voldoende water aanwezig
  4. Ongestoorde dekking voor het grootbrengen van jonge ratten, en het ontsnappen aan vijanden. Voldoende huisvesting is van belang voor het laten groeien van een rattenpopulatie. 

In het wild leven ratten zelden langer dan een jaar, hoewel in gevangenschap 2-3 jaar niet ongebruikelijk is.

Ratten zijn verspreiders van ziektekiemen en virussen

Je zou kunnen denken dat het onwaarschijnlijk is dat ratten die buiten leven ons problemen zullen bezorgen en daarom met rust kunnen worden gelaten. Het tegendeel is waar. Bruine Ratten kunnen ons wel degelijk veel ernstige problemen bezorgen:

Het ernstigste probleem zijn de ziekteverwekkende bacteriën en virussen en de ernstigste ziekte is de ziekte van Weil of Leptospirose. Dit is een dodelijke ziekte die door ratten op mensen (en andere dieren) wordt overgedragen via bacteriën in de urine van de ratten (zoönose). 

De bruine rat zelf wordt niet aangetast door de ziekte, maar als de bacteriën erin slagen om in je bloedbaan te komen, kan de resulterende infectie dodelijk zijn als deze niet wordt herkend. Het verontrustende is dat als de ratten in een vochtige ruimte (langs gras, rond of in een vijver) plassen, de bacteriën tot een maand daarna actief kunnen blijven. De manier waarop je de bacteriën in je bloedbaan kunt krijgen, is via snijwonden of zelfs inslikken door je handen niet goed te wassen. 

Er is zelfs een geval geweest waarbij de bacteriën werden overgedragen door te drinken uit een besmette fles pils! Andere ziekten bij de mens, waaronder salmonellose, rattenbeetkoorts, listeria, toxoplasmose en toxicaria.

Stalbranden ontstaan meestal door ratten

Bruine Ratten kunnen ook aanzienlijke problemen veroorzaken door te knagen aan behoorlijk stevige en taaie voorwerpen. Hun tanden zijn erg hard en licht gebogen waardoor ze een druk van 7.000 psi kunnen uitoefenen. Dit betekent dat ze door zachte metalen zoals lood en aluminium kunnen knagen, evenals door dik hout en zelfs door windblokken. Als ze gebouwen binnendringen, kan de elektrische bedrading worden beschadigd, waardoor kortsluiting met brand als gevolg kan ontstaan. Stal branden zijn hiervan een heel goed voorbeeld.

De meerderheid van de mensen vindt de aanwezigheid van ratten in de buurt walgelijk en zelfs beangstigend. Bruine ratten die je ‘s nachts in een spouwmuur of op zolder hoort rondrennen kunnen veel stress en angst veroorzaken. 

Habitat management voor ratten

Habitat management voor ratten houdt rekening met alles wat in de habitat (leefomgeving) van ratten aanwezig is. De habitat is de fysieke leefomgeving van ratten en alles wat daarmee samenhangt. Daar het gebruik van rattengif aan steeds strengere eisen moet voldoen hoort habitat management een vast en essentieel onderdeel te zijn van rattenbestrijding. 

Waarom rattenbestrijding noodzakelijk is

Bruine ratten (Rattus norvegicus) zijn overal in stedelijke en landelijke gebieden te vinden. Daar waar gunstige omstandigheden zijn worden grote populaties vastgesteld.  Deze rattenpopulaties moeten beheerst en gecontroleerd worden om de volksgezondheid te beschermen, verontreiniging van opgeslagen levensmiddelen te voorkomen, en voor het voorkomen van overdracht van ziekten en virussen naar vee zoals runderen, varkens, pluimvee, schapen en paarden. 

Rattenbestrijding vindt het meest plaats middels het gebruik van dodelijk bestrijdingsmiddel, rattengif. Dit gif is op basis van een lokaas, meestal granen waaraan een werkzame giftige stof is toegevoegd. In de praktijk blijkt dat alleen het gebruik van rattengif niet altijd even succesvol is. 

In een landelijke omgeving blijkt dat rattenpopulaties zich snel herstellen en dat men herhaaldelijk rattengif moet plaatsen. Hetzelfde is van toepassing voor rattenpopulaties in stedelijke gebieden. Er is immers voedsel en onderdak voldoende voor handen, en nabijgelegen rattenpopulaties verplaatsen zich gemakkelijk naar vrijgekomen terrein. 

Gevaren van rattengif

Het gebruik van rattengif brengt een aantal gevaren met zich mee. Deze gevaren zijn:

  • Optreden van resistentie ( ratten worden er ongevoelig voor)
  • Treffen van niet doelgroep dieren
  • Zeer slecht afbreekbaar in het milieu (persistentie)
  • Ze werken bioaccumulatief ( stapelen zich op in het lichaam)
  • Ze hebben een hoge toxiciteit( zeer giftig)
gevaren rattengif

Waarom habitat management voor ratten noodzakelijk is

Habitat management voor ratten is noodzakelijk omdat zoals reeds gezegd het inzetten van rattengif vaak niet voldoende effect heeft. Met habitat management wordt de leefomgeving van de ratten aangepakt waardoor die minder aantrekkelijk wordt en waardoor rattenpopulaties niet zo groot kunnen worden dat er plagen ontstaan. Rattenbestrijding is meer dat het zetten van lokaasdepots waarin rattengif zit. 

IPM en habitat management

IPM Integrated Pest Management en habitat management zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. IPM omvat alle technieken en toepassingen die men in kan zetten om ratten te bestrijden waarbij geen giftige bestrijdingsmiddelen worden gebruikt. Habitat management speelt in op de fysieke leefomgeving van ratten. 

Habitat Management is een cruciaal onderdeel van een geïntegreerde aanpak om rattenpopulaties beheerbaar en onder controle te houden. Simpel gezegd komt rattenbestrijding neer op een aantal essentiële vaardigheden, namelijk:

  • Algehele hygiëne optimaliseren ( voedselbronnen weg nemen)
  • Treffen van weringsmaatregelen
  • Inzetten van gifvrije vangsystemen
  • Inzetten van verjaagsystemen
  • Preventieve maatregelen zoals begroeiing kort houden
  • Nestmogelijkheden wegnemen
  • Constante monitoring

Wat eten ratten?

Ratten eten ongeveer alles wat ze tegenkomen en hebben een enorm aanpassingsvermogen. Ze hebben natuurlijk wel hun voorkeuren voor voedsel, maar als er niets anders te halen valt nemen ze met minder ook genoegen. Ratten nemen voedsel ook mee naar hun rattenhol waar ze het opslaan voor als er minder te halen valt. 

Ratten zijn opportunistische omnivoren wat wil zeggen dat het alleseters zijn. Ze eten het liefst vette granen en noten, maar eten ook:

  • Vlees
  • Vis
  • Kip
  • Fruit
  • Groenten
  • Zaden
  • Eieren
  • Melk
  • Snoep

In stedelijke gebieden waar constant veel mensen aanwezig zijn is genoeg van dit voedsel te vinden. Denk maar eens aan afval van restaurants, slagerijen, bakkerijen, eetcafés, en overal waar ze voedsel verkopen. Vergeet daarnaast niet dat er ook veel voedsel te halen valt bij:

  • Vuilstortplaatsen
  • Containers
  • Volières
  • Huisdieren ( honden, katten,kippen, konijnen)
  • Fruitbomen
  • Notenbomen
  • Compostbakken
  • Voedselopslagplaatsen
  • Diervoeders (agrarische bedrijven)

Er is overal enorm veel afval van voedsel waar ratten dol op zijn, en ze de gelegenheid geeft om uit te groeien tot een ware plaag. 

Wist je dat een rattenpopulatie groter wordt naarmate er voedsel aanwezig is? Veel voedsel , veel ratten. Er kan alleen maar een rattenplaag uitbreken als er voldoende voedsel aanwezig is.  

Ratten zijn slim en sluw

Hoewel ratten veel eten zijn ze altijd zeer voorzichtig als er nieuw eten in hun omgeving komt. Dat is soms de reden dat giftig lokaas niet wordt opgenomen omdat ze het niet vertrouwen. In het begin zullen ze er eerst van proeven. Blijkt dat ze er ziek van worden dan zullen ze er niet weer van eten. Ze zijn zo slim dat ze zelfs op andere letten of zij er ziek van worden. 

Wil je ratten vangen met  rattenkisten dan is het raadzaam om het in eerste instantie nog iet op scherp te zetten. Laat ze er eerst vertrouwen in krijgen alvorens, welke val of vangsysteem dan ook aan te zetten. Maak vallen eerst aantrekkelijk en laat de ratten eraan wennen. Als de gewenning er is kun je de rattenval aan of scherp zetten. De kans dat je gaat vangen is daarmee vele malen groter.

LEES OOK
Herkennen van een rattenplaag – 10 tips tegen ratten
Rattenval- alles over het maken, kopen en zetten van rattenvallen

Ik stel het erg op prijs dat je dit artikel hebt gelezen. Ik help je graag met informatie die voor jou zinvol is, of kan zijn over allerlei soorten ongedierte. Ik kan me voorstellen dat je, je soms zorgen maakt en een vraag wilt stellen over dit of een ander artikel. Ik moedig je aan om jou reactie of vraag hieronder in het commentaarveld te zetten. Ik zal je vraag altijd persoonlijk beantwoorden. Is dit artikel waardevol voor jou geweest, dan kan het dat ook zijn voor mensen in je omgeving. Wellicht vind je het leuk om dit artikel te delen met jouw favoriete sociale netwerk.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Meer tips & advies

Ratten bestrijden - rattenval kopen

Ratten bestrijden - rattenval kopen

Ratten bestrijden Ratten bestrijden kan een lastige klus zijn. Het zijn sluwe slimme beesten die zich niet zomaar laten vangen…
Baby ratten - jonge ratjes - Hoe ontstaat een rattenplaag

Baby ratten - jonge ratjes - Hoe ontstaat een rattenplaag

Steeds meer meldingen van rattenoverlast Steeds vaker hoor en zie je meldingen in kranten, op tv en op internet over…
15-Fabeltjes over ratten en muizen

15-Fabeltjes over ratten en muizen

Fabeltjes over ratten en muizen Fabeltjes over ratten en muizen die leuk zijn om te weten.  Fabeltje 1.   Muizen hebben…
Voerdoos ratten en muizen - Waarom je ze altijd dient te gebruiken

Voerdoos ratten en muizen - Waarom je ze altijd dient te gebruiken

Hiervoor zijn voerdozen voor ratten en muizen bedoelt Een voerdoos voor ratten of muizen is bedoelt om giftige bestrijdingsmiddelen zoals…
Ook handig bij jouw bestelling